archive-org.com » ORG » V » VNUSPA.ORG

Total: 366

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".
  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    ISO ch nh Nhi u ng i ch i nh ngh thu t tr ng en thích ch p v i nh y th p h n nh y chu n l y thêm chi ti t vùng t i c tình ch p th a sáng Trong khi ó m t s nhà nhi p nh chuyên nghi p dùng phim slide l i thích cho hình nh có màu t i th m h n b ng cách cho phim l sáng nh y cao h n chu n m t chút c tình ch p thi u sáng kho ng 1 2 kh u B t k nh y nào ngoài nh y ISO tiêu chu n c a hãng s n xu t mà ta c tình ch n l a ch p v i m t lo i phim nào ó c g i là nh ng ch s l sáng hay ch s EI Exposure Index N u ta ch p phim ISO 200 nh y nh là phim ISO 100 t c là ta ã s d ng ch s EI 100 phim v n là phim ISO 200 ta không th thay i c ch s ISO S khác bi t gi a ch s l sáng EI và ch s nh y phim ISO ch là v n thu t ng chuyên môn Trong th c t thì ch s EI và ISO ho t ng nh nhau Ta ch c n nh s ISO trên máy o sáng hay trên các máy nh theo b t c s nào ta mu n và máy o sáng hay h th ng o sáng trong máy nh s thông báo th i ch p t ng ng v i ch s ta nh M t lý do nh ch s EI cao h n ch s ISO th c là nh m giúp ta ch p nh trong vùng thi u sáng khi mà ch s ISO chu n không cho phép ta s d ng nh ng t c tr p nhanh hay kh u óng nh có b c nh ta mong mu n S d ng phim ISO 400 nh ng ch p v i ch s EI 3200 ch ng h n cho phép ta nh nh ng c p thông s t c kh u thích h p nh ý T t nhiên ta không th v n ch s ISO trên máy o sáng hay trên máy nh theo b t k s nào ch p theo ó và hy v ng s có m t b c nh ngon lành N u ta ch p v i ch s cao h n hay th p h n nh y th c c a phim thì ta ph i bù tr khi tráng phim N u ta ch p v i ch s ISO cao h n th c ch p thi u sáng và tráng phim bình th ng thì phim s tr ng nh t và hình nh cu i cùng s en s m m t h t chi ti t trong vùng t i và các vùng sáng s b xám x n l i Ð bù tr l i khi tráng phim ta ph i dùng hóa ch t c bi t ho c kéo dài th i gian hi n hình theo t l t ng ng K thu t này g i là tráng thúc push processing hay ch p thi u tráng th a Ng c l i ta ph i s d ng k thu t tráng hãm pull processing hay ch p th a tráng thi u khi tráng nh ng phim ch p v i ch s th p h n ch s ISO th c gi cho các vùng sáng c a hình nh s không b en k t trên phim và tr ng xóa m t h t chi ti t trên hình nh cu i cùng V i nh ng ng i ch i nh tr ng en thì vi c thúc hay hãm trong quá trình tráng phim không ph i là v n khó kh n vì h u h t h u có phòng t i riêng và có th t làm l y V i ng i ch i nh màu âm b n thì các minilab có th bù tr b ng cách t ng gi m th i gian tráng phim cho h nh ng theo th m dò c a ng i vi t thì các minilab n c ta áng ti c là không cung ng c d ch v này do không th thay i c ch ng trình i u khi n t c c a các máy tráng phim t ng Vi c thay i ch s EI còn ph thu c vào dung sai nh y c a phim V i phim âm b n thì các lo i phim ngày nay u có dung sai r t r ng là 2 kh u Nh v y ta có th ch p v i ch s EI cao h n hay th p h n ch s ISO th c t 2 n 4 l n Phim slide có dung sai h p h n nhi u 1 và 1 2 nên vi c ch p bù tr theo ch s EI b h n ch Ch t l ng hình nh Hình nh ghi vào phim c h p thành t nh ng phân t r t nh g i là h t grain V i phim tr ng en các h t này là nh ng phân t kim lo i b c v i phim màu thì l i là nh ng phân t c a hóa ch t nhu m còn l i sau khi ã t y h t l p nh t ng b c trong quá trình tráng Phim có nh y càng cao hình nh cu i cùng càng c phóng l n thì càng th y rõ các h t này Kích th c các h t càng t ng thì hình nh s càng gi m chi ti t và m t nét Khi ch p phim v i ch s EI cao h n nh y th c c a phim và tráng thúc bù tr thì phim c ng b v h t th y rõ m c dù phim v n m n h t khi ch p v i ch s ISO úng Do ó n u ta mu n có m t b c nh phóng th t l n thì ph i dùng lo i phim có nh y th p nh t h t m n nh t cho hình nh ch t l ng cao Nh ng m t khuynh h ng khá ph bi n trong gi i ch i nh ngh hi n nay c bi t là nh tr ng en l i thích c tình cho phim v h t t o hi u qu h a c bi t nh m t ng c ng tính ch t thô nhám s n sùi c a ch hay mu n chuy n t i n ng i xem nh m t c m giác nào ó khác v i s d u dàng bình th ng C m giác y có th là s thô b o d d i trong nh phóng s chi n tranh cái c c c n gay g t c a n ng l a sa m c vv hay cái nam tính m nh m c a nh ng chân dung àn ông c bi t là chân dung các l c s i n kinh Ngoài m n graininess ã nói trên ch t l ng hình nh còn liên quan t i nhuy n acutance và bén resolving power c a phim Ð nhuy n là kh n ng phân bi t các s c chuy n tinh t t vùng m nh t sang vùng nh t nh t c a hình nh Chính nhuy n này s chi ph i m c t ng ph n contrast c a phim Trong khi ó bén l i là m c ghi nh n chi ti t t i a c a phim ph thu c vào m c t ng ph n c a chính ch và ch t l ng c a ng kính Các lo i phim ngày nay nói chung u có bén r t cao nh ng v i các lo i phim nh y ch m t ISO 25 n ISO 50 có m n và nhuy n cao nh t còn v i các lo i phim nh y cao t ISO 800 tr lên thì ng c l i Tuy nhiên n u ch p thi u và tráng th a thì c m n nhuy n l n bén c a phim u b trung hòa Ð nh y màu M i màu s c u là s n ph m c a ánh sáng nh ng phim nh y sáng không có ngh a là nh y v i m i màu s c L p nh t ng c a các phim tr ng en ngày x a ch nh y v i ánh sáng màu xanh gi ng nh m t s lo i phim chuyên d ng ngày nay k t qu là trên nh ch p các v t th màu xanh s nh t sáng còn các v t th màu l c vàng và u s m en Nh s d ng các lo i nh t ng b c khác nhau các nhà s n xu t phim có th m r ng nh y màu color sensitivity c a phim tr ng en sang ph n xanh l c c a d i quang ph và ta có phim nh y v i c màu xanh l n màu l c nh ng không nh y v i màu Nh ng phim lo i này c g i là phim orthochormatic hay g i t t là phim ortho cho ta hình nh trông hi n th c h n là lo i phim ch nh y v i màu xanh m c dù các v t th màu trong th c t v n en s m trên nh in ra Lo i phim này hi n v n còn c s n xu t cung c p cho gi i ch i nh ngh thu t tr ng en và cho lãnh v c h a Cho thêm nh ng hóa ch t nhu m màu nh y sáng vào nh t ng các nhà s n xu t phim t o ra lo i phim panchromatic nh y v i m i màu s c c a ánh sáng T t c các lo i phim tr ng en ph thông ngày nay u là phim panchromatic cho ta hình nh v i các s c gi ng nh t nhiên M c dù trên lý thuy t phim bây gi nh y v i t t c các màu nh ng th c t phim v n nh y nh t v i màu xanh trong khi m t c a con ng i l i nh y nh t v i màu l c Do ó các v t th màu xanh ch ng h n b u tr i trên nh in ra v n nh t sáng h n là m t ta th y trong i th c Ðó chính là lý do t i sao ta ph i dùng m t kính l c màu vàng nh t khi ch p phim tr ng en ngoài tr i Kính l c màu vàng s kh b t l ng ánh sáng xanh tác d ng vào phim và cho s c b u tr i s m h n t ng ph n v i mây tr ng Cân b ng màu s c Phim màu t t nhiên s nh y v i m i màu s c c a ánh sáng Theo nguyên lý quang h c thì tr ng và en không ph i là màu Cái g i là màu tr ng là t p h p b c sóng ánh sáng c a m i màu ng c l i màu en l i là m t t p h p r ng không có b c sóng c a b t k màu nào Xem thêm ch ng Ánh sáng và màu s c Ánh sáng ban ngày k t h p gi a ánh sáng xanh c a b u tr i và ánh sáng vàng c a m t tr i có s c xanh h n là ánh sáng c a èn tungsten Còn èn tungsten l i ch a nhi u b c sóng và cam h n là l c và xanh Con m t c a ta có kh n ng thích ng v i m i màu s c khác nhau c a ánh sáng tr ng N u ngoài tr i ta nhìn m t t gi y tr ng và th y nó có màu tr ng thì khi em t gi y vào nhà và nhìn d i ánh èn ta c ng th y t gi y màu tr ng Tuy nhiên phim không th thích ng nh con m t c a chúng ta N u phim c s n xu t v i c tính nh n d ng c màu tr ng d i ánh sáng ban ngày h i xanh thì khi ch p d i ánh èn vàng tungsten nó s ghi nh n màu tr ng nh là màu cam Còn n u phim c s n xu t v i c tính nh n d ng úng màu tr ng d i ánh èn tungsten thì khi ch p ngoài tr i v i ánh sáng ban ngày màu tr ng s b ám xanh h t Phim màu nào nh n d ng úng màu s c c a s v t d i ánh sáng ban ngày c g i là lo i phim ã cân b ng theo ánh sáng tr i daylight Phim nào nh n d ng úng màu s c c a s v t d i ánh sáng èn vàng tungsten t c là ã c cân b ng theo ánh sáng èn vàng tungsten Vì phim màu âm b n có th tinh ch nh l i màu s c khi in ra nh cho nên h u h t các lo i phim màu âm b n ngày nay u là phim daylight Còn phim slide thì th ng ít khi in ra nh mà ch chi u lên màn nh xem cho nên không th ch nh màu trong quá trình in phóng nh là phim màu âm b n c Do ó phim slide th ng c s n xu t thành hai lo i m t lo i cân b ng cho daylight và m t lo i cân b ng cho tungsten Ánh sáng vô hình M t s ít lo i phim c bi t không nh ng nh y v i m i màu s c c a ánh sáng mà còn nh y v i c nh ng ánh sáng m t th ng không th nhìn th y c tia h ng ngo i infrared Các lo i phim c bi t này ch y u do Kodak s n xu t High Speed Infrared 2681 cho phim tr ng en và Ektachrome Infrared 2236 cho slide màu Các lo i phim này th ng c ch p v i m t kính l c s m No 25 c n h t các tia sáng màu xanh vào màu l c V i phim tr ng en h ng ngo i cây xanh s tr ng b ch tr i n c s en ngòm Tuy c ch t o cho nh ng m c tiêu khoa h c phim h ng ngo i c ng c gi i ch i nh ngh thu t s d ng t o hi u qu c bi t phong c nh d th ng chân dung ma quái vv c bi t là v i phim slide màu h ng ngo i Ch p v i kính l c No 25 thì phim slide màu h ng ngo i s ghi nh n cây lá thành màu cam b u tr i s là xanh l c Ch p v i kính l c xanh lá cây No 58 thì cây lá l i thành màu tím còn còn b u tr i l i xanh s m Ch p v i kính l c vàng No 15 thì cây lá s h ng h ng và tr i xanh xám Còn ch p v i kính l c xanh x m Np 47 thì lá cây s r c và b u tr i tr ng xóa s mCác lo i phim h ng ngo i nói trên u c c nh y Ta ph i tháo l p phim hoàn toàn trong bóng t i Ngay c vi c m n p võ nh a ng phim ngoài ánh sáng c ng có th làm xám m y t m phim u tiên Vì ta không th nhìn th y c tia h ng ngo i nên không th nào bi t tr c hi u qu hình nh mà tia h ng ngo i s tác d ng vào phim các h th ng o sáng i n t c ng không o c tia h ng ngo i nên vi c nh th i ch p ch ph thu c vào may r i và kinh nghi m H u h t nh ng ng i dùng phim h ng ngo i u ch p bù tr bracket b t u b ng ch s nh y ISO 50 và sau ó t ng gi m th i ch p c u may Th gi i muôn màu qua kính l c Kính l c i v i nhà nhi p nh c ng gi ng nh gia v i v i ng i u b p S d ng úng n thì nh ng chi c a k di u này có th bi n m t b c nh bu n chán tr thành m t i y n cho con m t N u s d ng sai l m hay quá l nó s phá h ng b a ti c Mu n ch n úng lo i kính l c phù h p ta ch c n hi u vài nguyên t c c b n M i lo i gia v c a ng i u b p có tác d ng riêng bi t nh th nào thì m i lo i kính l c c a nhà nhi p nh c ng có m c ích s d ng c tr ng cho nó Ch ng h n trong nh tr ng en các kính l c màu c dùng t o t ng ph n gi a các v t th có màu s c khác nhau trong khung c nh Nh ng kính l c c ng có th dùng nh m t th pháp nh m c ng i u m i t ng quan s c hay t o hi u qu c bi t cho nh màu Nói n kính l c thì ph i m t c m t cu n sách m i trình bày th u áo m i lo i kính l c t h u d ng n vô d ng hi n có trên th tr ng th gi i Trong ph m vi c a cu n sách này tôi ch xin trình bày nguyên lý và ng d ng c a nh ng lo i kính l c ph thông nh t và c n thi t nh t trong nh ng ph m vi nh t nh Kính l c UV và Skylight Khi ta mua m t ng kính thì thông th ng ta mua luôn m t kính l c UV vi t t t c a ultraviolet hay Skylight ho c Haze và g n luôn vào u ng kính b o v Có hai quan i m v vi c g n th ng tr c kính l c lo i này trên ng kính 1 Kính l c s b o v th u kính kh i b tr y s t 2 Kính l c g n nh th s thành m t v t ch n gi a ch và ng kính ánh sáng ph i i qua càng nhi u th u kính thì ch t l ng hình nh càng gi m và b tán x càng nhi u nên d b lóe C hai quan i m này u có c s v ng ch c c a nó nên ch n theo quan i m nào là tùy ta Nh ng ngoài cái vi c b o v gây tranh cãi y thì nh ng kính l c UV Haze Skylight có ích l i gì Công d ng c a chúng là h p thu kh h t các tia t ngo i ultraviolet không cho tác d ng vào phim vùng núi cao thì l ng tia t ngo i càng l n M t ta không th nhìn th y tia h ng ngo i nh ng hóa ch t trên phim l i r t nh y v i tia này Nhi u lúc tia t ngo i s tác d ng vào phim khi n cho b c nh ta ch p s b ám màu xanh xanh Các kính l c này s kh h t s c ám xanh ó n u nh có tia t ngo i N u không có thì kính l c này s không có tác d ng gì h t ngoài tác d ng b o v nói trên Kính l c UV và Haze thì trong su t không màu ch h p thu tia t ngo i Còn kính l c Skylight thì có màu ph t h ng ngoài tia t ngo i ra nó còn h p thu thêm m t ít ánh sáng xanh trong d i quang ph Kính l c màu và nh tr ng en Khi ch p nh tr ng en ta có th dùng các kính l c màu thay i quan h sáng t i gi a các v t th nhi u màu trong i th c Kính l c s t o ra s t ng ph n contrast gi a các v t th ó n u không chúng s c ghi vào phim v i cùng m t s c xám nh nhau Ví d màu c a hoa và màu xanh c a lá tuy t ng ph n rõ r t v màu s c nh ng l i có cùng m t s c xám N u không s d ng kính l c khi ch p thì trên hình nh cu i cùng ta s khó phân bi t c âu là hoa và âu là lá N u ta ch p b i hoa y v i m t kính l c màu thì trên hình nh ch p c hoa s nh t h n và n i b t trên n n lá en s m Dùng v i phim tr ng en các kính l c màu s làm cho các v t th cùng màu v i kính l c sáng lên và làm s m l i các v t th nào mang màu s c b túc v i màu c a kính l c Xem ph n sau bi t rõ h n v màu b túc V i c nh hoa lá trong ví d trên ta c ng có th dùng kính l c màu xanh lá cây làm cho lá sáng nh t và hoa en s m i t o t ng ph n S d ng kính l c màu gì là tùy theo ý nh c a m i ng i c m máy nh ng nói chung thì khi xem nh tr ng en m t ng i th ng b hút vào nh ng khu v c sáng nh t trong nh cho nên ta c n ch n kính l c có màu phù h p ch chính cu i cùng s n i b t trong b i c nh chung T duy c a nh tr ng en là t duy c a s t ng ph n s c tonal contrast ch không ph i c a s t ng ph n màu s c color contrast nh ng ph i n m v ng tính ch t c a màu s c thì m i t o c nh ng b c nh tr ng en nh ý V y thì màu nào s b túc cho màu nào Và kính l c màu s có tác d ng gì v i t t c các màu khác trong khung c nh không gi ng v i màu c a kính l c Nhìn vào s màu trên ây ta s th y các màu b túc cho nhau là nh ng màu i x ng nhau hai u m i tên N u ta v m t ng vuông góc v i ng bi u th màu c a kính l c trên s là ng ch m vuông góc v i màu và màu xanh cyan c a kính l c thì m i màu s c cùng m t phía v i màu c a kính l c s sáng nh t lên trên hình nh Nh ng màu phía i di n s b en s m i Màu nào n m càng xa ng ch m s càng b tác d ng m nh Hình minh h a d i ây s cho ta th y rõ h n tác d ng c a kính l c màu trên nh tr ng en v i ba màu chính primary color hay màu c ng additive color xanh lá cây xanh d ng và ba màu ph complementary color hay màu tr subtractive color xanh cyan tím magenta vàng khi ch p không dùng kính l c dùng kính l c màu dùng kính l c màu xanh lá cây và dùng kính l c màu xanh d ng M t lý do n a khi n kính l c màu r t c d ng trong nh tr ng en là nh tính ch t bù tr cho nh y màu không quân bình c a phim tr ng en Nh ta ã bi t ph n Ð nh y màu xem ch ng Phim Vô hình và h u hình phim tr ng en ngày nay trên lý thuy t nh y v i t t c các màu s c c a d i quang ph nh ng th c t v n nh y nh t v i màu xanh và tia t ngo i Do ó nh ng v t th trong khung c nh ph n chi u nhi u màu xanh và tia t ngo i ch ng h n nh b u tr i xanh khi ch p b ng phim tr ng en thì trên hình nh s có s c nh t h n là c nh th t M t b u tr i mây n u ch p b ng phim tr ng en không có kính l c thì s cho ra m t hình nh ch ng có chút n t ng nào b i vì màu xanh trên hình nh s nh t tr ng M t kính l c màu vàng s h p thu m t ph n tia t ngo i và các ánh sáng xanh cho nên s cho ta m t b u tr i s m h n mây s tr ng h n và n i b t lên trông t nhiên h n Kính l c màu cam s làm tr i càng s m h n n a t ng thêm n t ng và kính l c màu s bi n màu tr i thành en k t y k ch tính trong b c nh tr ng en Chú ý r ng các kính l c màu không h có tác d ng gì i v i mây tr ng b i vì màu tr ng theo lý thuy t quang h c không ph i là màu T ng t nh v y kính l c màu c ng không có tác d ng v i các v t th có màu trung tính neutral color nh tr ng xám và en b i vì th c s không có màu nào chúng h p thu c Ðó là lý do t i sao trong nh ng ngày tr i âm u mây mù hay s ng dày thì có dùng kính l c màu gì i n a thì b u tr i trên nh c ng không th nào s m lên c Kính l c màu và nh màu Kính l c màu ch y u ch dùng cho nh tr ng en Rõ ràng ta không th nào dùng m t kính l c màu làm s m m t b u tr i xanh khi ch p v i phim màu b c nh màu cu i cùng s b áp s c toàn b V i phim màu mu n làm cho b u tr i xanh bi c n i b t mây tr ng lên ta ph i dùng m t kính l c lo i khác g i là kính l c phân c c polarizer s nói rõ ph n sau Kính l c màu ch dùng cho nh màu v i ý sáng t o nào ó nh m t cách ch i màu c a h a s Ch p phim màu ta có th dùng m t kính l c màu xanh lá cây nh t làm n i b t nh ng cây lá Dùng m t kính l c màu xanh s m và c tình ch p thi u sáng gi a tr a n ng cháy s t o cho ta m t b c nh mang n t ng ánh tr ng r m d u êm V i nh ng c nh ng thành ph v i xe c nh n nh p thác n c ch y sóng bi n v b tr i nhi u mây bay vv ta có th ch p ba l n trên cùng m t t m phim màu m t l n v i kính l c m t l n v i kính l c xanh lá cây và m t l n v i kính l c xanh d ng cho ra hình nh cu i cùng v i hi u qu màu s c r t thú v Các v t th b t ng nhà c a n n tr i cây c i vv s gi nguyên màu s c th c c a chúng trong khi các v t th di ng xe c mây n c sóng vv s có màu ng s c Nhi u ng i c m máy thích dùng m t kính l c màu cam hay khi ch p c nh hoàng hôn v i phim màu nh n m nh tính ch t chói l i c a nh ng tia n ng cu i cùng M t hoàng hôn không r c r trong i th c qua m t kính l c cam hay c ng s tr nên l ng l y h n trong b c nh màu Còn hoàng hôn màu xanh lá Sao l i không Trong c m h ng sáng t o ta có quy n t do tuy t i M t lo i kính l c màu khác r t c các nhà nhi p nh phong c nh chuyên ch p nh màu u chu ng là kính l c chuy n s c graduated Kính l c lo i này luôn có n a d i trong su t không màu n a còn l i s chuy n d n t không màu sang m t màu nào ó Các nhà nhi p nh th ng s d ng kính l c lo i này gi nguyên màu s c c a các v t th ti n c nh và pha màu cho các v t th h u c nh th ng là b u tr i V i nh màu kính l c chuy n s c s cho hi u qu màu t nhiên h n Kính l c phân c c Các sóng ánh sáng bình th ng luôn luôn dao ng theo m i h ng vuông góc v i ng di chuy n c a chúng N u ánh sáng ch m vào m t b m t không kim lo i thì các dao ng c a sóng ch còn l i trên m t m t ph ng duy nh t và ph n x ng c tr l i ánh sáng ph n x là ánh sáng ã c phân c c polarized Kính l c phân c c polarizer PL hay g i t t là kính pola g m hai vòng xoay l ng vào nhau m t vòng v n ch t vào u ng kính vòng ngoài ta s xoay tròn t o hi u qu phân c c Kính pola s bu c các sóng ánh sáng dao ng theo m t m t ph ng duy nh t mà thôi và ó là m t ph ng mà kính pola cho phép tia sáng i qua N u m t tia sáng ã phân c c ch m vào kính pola thì có th x y ra ba i u 1 N u m t tia sáng ã phân c c và ang dao ng theo m t m t ph ng mà kính pola cho phép i qua thì tia sáng y s ti p t c i qua tr n v n 2 N u tia sáng ã phân c c ang dao ng theo h ng vuông góc v i m t ph ng mà kính pola cho phép i qua thì tia sáng y s b kính pola ch n ng l i 3 N u ánh sáng ã phân c c ang dao ng theo h ng chéo góc v i m t ph ng ph ng mà kính pola cho phép i qua thì ch có m t ph n c a tia sáng y ti p t c i qua Ánh sáng c a

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1168&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    tài II 30 45 t i các tr ng công l p nhìn chung t l u cao h n tr ng t th c do ph n l n h c sinh ã c sàng l c qua k thi vào l p 6 r i Do t l u k thi Tú tài khá th p nên vào c i h c là m t chuy n khó Thí sinh u c x p thành H ng t i u hay u ban khen 18 20 i m tr lên thí sinh u Tú tài II h ng t i u th ng hi m m i n m toàn Vi t Nam C ng Hòa ch m t vài em u h ng này có n m không có h ng u 16 20 i m tr lên bình 14 20 bình th 12 20 và th 10 20 Th y trò tr ng n Gia Long M t s tr ng trung h c chia theo phái tính nh Sài Gòn thì có tr ng Petrús Ký Chu V n An Võ Tr ng To n Tr ng H Ng c C n Gia Ð nh và các tr ng Qu c h c Hu Phan Chu Trinh Ðà N ng Võ Tánh Nha Trang Tr n H ng Ð o Ðà L t Nguy n Ðình Chi u M Tho dành cho nam sinh và các tr ng Tr ng V ng Gia Long Lê V n Duy t Tr ng N Trung h c Ð ng Khánh Hu Tr ng N Trung h c Bùi Th Xuân Ðà L t Tr ng N Trung h c Lê Ng c Hân M Tho Tr ng N Trung h c Ðoàn Th Ði m C n Th ch dành cho n sinh H c sinh trung h c lúc b y gi ph i m c ng ph c n sinh thì áo dài tr ng qu n tr ng hay en còn nam sinh thì m c áo s mi tr ng qu n màu xanh d ng N sinh Lê V n Duy t Trung h c t ng h p Ch ng trình giáo d c trung h c t ng h p ti ng Anh comprehensive high school là m tch ng trình giáo d c th c ti n phát sinh t quan ni m giáo d c c a tri t gia John Dewey sau này c nhà giáo d c ng i M là James B Connant h th ng hóa và em áp d ng cho các tr ng trung h c Hoa K Giáo d c trung h c t ng h p chú tr ng n khía c nh th c ti n và h ng nghi p t n ng vào các môn t v n kinh t gia ình kinh doanh công k ngh v v nh m trang b cho h c sinh nh ng ki n th c th c ti n giúp h có th m u sinh sau khi r i tr ng trung h c t ng a ph ng ph huynh h c sinh và các nhà giáo có th ngh nh ng môn h c c thù kh d có th em ra ng d ng n i mình sinh s ng Th i Ð Nh Vi t Nam C ng Hòa chính ph cho th nghi m ch ng trình trung h c t ng h p nh p nh t và nh c p l i v i nhau H c trình này c áp d ng u tiên t i Tr ng Trung h c Ki u m u Th Ð c khai gi ng niên khóa u tiên vào tháng 10 n m 1965 sau ó m r ng cho m t s tr ng nh Nguy n An Ninh cho nam sinh 93 ng Tr n Nhân Tông Qu n 10 và S ng Nguy t Ánh cho n sinh góc ng Bà H t và V nh Vi n g n chùa n Quang Sài Gòn và Ch ng Binh L Long Xuyên Nh c s Nguy n Ð c Quang c m àn trong m t bu i sinh ho t c a nhóm Du Ca v i các h c sinh tr ng Trung H c Ki u M u Th Ð c vào cu i th p niên 1960 B sung theo góp ý c a c gi Nguy n Hu N gày 4 8 1964 tr ng Ð i H c S Ph m Hu ã thành l p m t tr ng Trung h c tr c thu c mang tên Trung H c Ki u M u Hu khai gi ng niên khóa u tiên g m 8 l p 320 h c sinh 24 nhà giáo 7 nhân viên v i hi u tr ng Tr n Kim N C n Th N m 1966 Trung h c Ki u m u C n Th c thành l p thu c Phân khoa S ph m c a Vi n Ð i h c C n Th C ng tr ng Trung H c Ki u M u Hu 1964 1975 Trung h c k thu t Tr ng Qu c Gia Nông Lâm M c B Lao Các tr ng trung h c k thu t n m trong h th ng giáo d c k thu t k t h p vi c d y ngh v i giáo d c ph thông Các h c sinh trúng tuy n vào trung h c k thu t th ng c c p h c b ng toàn ph n hay bán ph n M i tu n h c 42 gi hai môn ngo i ng b t bu c là ti ng Anh và ti ng Pháp Các tr ng trung h c k thu t có m t h u h t các t nh thành ph ví d công l p thì có Tr ng Trung h c K thu t Cao Th ng thành l p n m 1956 ti n thân là Tr ng C khí Á châu thành l p n m 1906 Sài Gòn nay là Tr ng Cao Ð ng K Thu t Cao Th ng Tr ng Trung h c Nông Lâm Súc B o L c Tr ng Trung h c K thu t Nguy n Tr ng T t th c thì có Tr ng Trung h c K thu t Don Bosco do các tu s Dòng Don Bosco thành l p n m 1956 Gia Ð nh nay là Tr ng Ð i H c Công Nghi p TPHCM Hi u tr ng Cao Thanh Ð nh và các Giáo S tr ng trung h c k thu t Cao Th ng Các tr ng t th c và Qu c Gia Ngh a T Các tr ng t th c và B L k ni m 100 n m thành l p c a tr ng Lasan Taberd 17 tháng 2 n m 1974 Ngoài h th ng tr ng công l p c a chính ph là h th ng tr ng t th c Vào n m 1964 các tr ng t th c giáo d c 28 tr em ti u h c và 62 h c sinh trung h c Ð n niên h c 1970 1971 thì tr ng t th c m nhi m 17 7 h c sinh ti u h c và 77 6 h c sinh trung h c Con s này tính n n m 1975 Vi t Nam C ng Hòa có kho ng 1 2 tri u h c sinh ghi danh h c h n 1 000 tr ng t th c c hai c p ti u h c và trung h c Các tr ng t th c n i ti ng nh Lasan Taberd dành cho nam sinh Couvent des Oiseaux Regina Pacis N v ng Hòa bình và Regina Mundi N v ng Th gi i dành cho n sinh B n tr ng này n m d i s i u hành c a Giáo H i Công Giáo Sân tr ng Bác ái Collège Fraternité Tr ng Bác ái Collège Fraternité Ch Quán v i a s h c sinh là ng i Vi t g c Hoa c ng là m t t th c có ti ng do các th ng h i ng i Hoa b o tr Giáo h i Ph t giáo Vi t Nam Th ng Nh t có h th ng các tr ng ti u h c và trung h c B Ð nhi u t nh thành tính n n m 1970 trên toàn qu c có 137 tr ng B trong ó có 65 tr ng trung h c v i t ng s h c sinh là 58 466 Ngoài ra còn có m t s tr ng do chính ph Pháp tài tr nh Marie Curie Colette và Saint Exupéry K t n m 1956 t t c các tr ng h c t i Vi t Nam b t k tr ng t hay tr ng do ngo i qu c tài tr u ph i d y m t s gi nh t nh cho các môn qu c v n và l ch s Vi t Nam Ch ng trình h c chính trong các tr ng t v n theo ch ng trình mà B Qu c gia Giáo d c ã ra dù có th thêm m t s gi ho c môn ki n th c thêm Sau n m 1975 d i chính th C ng Hòa Xã H i Ch Ngh a Vi t Nam t ng c ng có 1 087 tr ng t th c mi n Nam Vi t Nam b gi i th và tr thành tr ng công h u h t mang tên m i Le Collège Fraternité Bac Ai datant de 1908 se situe 4 rue Nguyên Trai Cho Quan Các tr ng Qu c Gia Ngh a T Saigon 17 March 1971 Bà Nguy n V n Thi u d l khánh thành Th vi n tr ng Qu c Gia Ngh a T Ngoài h th ng các tr ng công l p và t th c k trên Vi t Nam C ng Hòa còn có h th ng th ba là các tr ng Qu c gia ngh a t Tuy ây là tr ng công l p nh ng không ón nh n h c sinh bình th ng mà ch dành riêng cho các con em c a t s ho c th ng ph binh c a Quân L c Vi t Nam C ng Hòa nh là m t c ân c a chính ph giúp không ch ph ng ti n h c hành mà c vi c nuôi d ng H th ng này b t u ho t ng t n m 1963 Sài Gòn sau khai tri n thêm Ðà N ng C n Th Hu và Biên Hòa T ng c ng có 7 c s v i h n 10 000 h c sinh Lo i tr ng này do B C u Chi n binh qu n lý ch không ph i B Qu c gia Giáo d c nh ng v n dùng giáo trình c a B Qu c gia Giáo d c Ch ích c a các tr ng Qu c gia ngh a t là giáo d c ph thông và h ng nghi p cho các h c sinh ch không c hu n luy n quân s Vì v y tr ng Qu c gia ngh a t khác tr ng Thi u sinh quân Sau n m 1975 các tr ng qu c gia ngh a t c ng b gi i th Giáo d c i h c H c sinh u c Tú tài II thì có th ghi danh vào h c m t trong các vi n Ð i H c tr ng Ð i H c và h c vi n trong n c Tuy nhiên vì s ch trong m t s tr ng r t có gi i h n nên h c sinh ph i d m t k thi tuy n có tính ch n l c r t cao các tr ng này th ng là Y D c Nha K Thu t Qu c gia hành chánh và S Ph m Vi c tuy n ch n d a trên kh n ng c a thí sinh hoàn toàn không xét n lý l ch gia ình Sinh viên h c trong các c s giáo d c công l p thì không ph i óng ti n Ch m t vài tr ng hay phân khoa i h c thì sinh viên m i óng l phí thi vào cu i n m h c Ngoài ra chính ph còn có nh ng ch ng trình h c b ng cho sinh viên Trong khuôn viên H c vi n Qu c gia Hành chánh S li u giáo d c b c i h c Niên h c S sinh viên 1960 61 11 708 45 1962 16 835 10 1964 20 834 10 1974 75 166 475 46 Ch ng trình h c trong các c s giáo d c i h c c chia làm ba c p C p 1 h c 4 n m N u theo h ng các ngành nhân v n khoa h c v v thì l y b ng C nhân ví d c nhân Tri t c nhân Toán n u theo h ng các ngành chuyên nghi p thì l y b ng T t nghi p ví d b ng t t nghi p Tr ng Ð i h c S ph m b ng t t nghi p H c vi n Qu c gia Hành chánh hay b ng K s ví d k s Ði n k s Canh nông C p 2 h c thêm 1 2 n m và thi l y b ng Cao h c hay T i n s tam c p ti ng Pháp docteurde troisième cycle t ng ng T h c s ngày nay C p 3 h c thêm 2 3 n m và làm lu n án thì l y b ng T i n s t ng ng v i b ng Ph D c a Hoa K Riêng ngành y vì ph i có th i gian th c t p b nh vi n nên sau khi h c xong ch ng trình d b y khoa ph i h c thêm 6 n m hay lâu h n m i xong ch ng trình i h c B sung c a c gi Tr n Th nh 26 12 2013 VNCH có nhi u trí th c t t nghi p t Pháp và Hoa K nên có hai h th ng b ng c p khác nhau Th c S ng i Vi t u tiên là ông Ph m Duy Khiêm bào huynh c a nh c s Ph m Duy Ecole Normale Supérieure Ðánh d u hoa là ôngPh m Duy Khiêm Ðánh d u X là TT Pháp Georges Pompidou Theo h th ng c a Pháp ngày tr c C Nhân Licencié Cao h c DEA Ti n S Ð Tam C p Doctorat de 3è cycle Ti n S Qu c Gia Doctorat d État Theo h th ng c a Hoa K C Nhân Bachelor Master tr c 1975 ch a có t ng d ch chính xác b ng c p này Ti n S PhD Khó có th so sánh Master và Ti n S Ð Tam C p vì h c trình hai bên khác nhau Hi n nay trong n c d ch Master là Th c S gây hi u l m cho nhi u ng i T Th c S tr c ây c dùng ch nh ng ng i thi u m t k thi r t khó c a Pháp agrégation Ng i thi u c g i là Agrégé Không có t ti ng Anh t ng ng cho t này Ð i h c Lu t khoa Sài Gòn Mô hình các c s giáo d c i h c Ph n l n các c s giáo d c i h c Vi t Nam th i Vi t Nam C ng Hòa c t ch c theo mô hình V i n i h c theo Vi t Nam T Ði n c a H i khai trí Ð c Ti n Vi n N i s Ðây là mô hình t ng t nh university c a Hoa K và Tây Âu cùng v i nó là h th ng ào t o theo tín ch ti ng Anh credit M i vi n i h c bao g m nhi u Phân khoa i h c ti ng Anh faculty th ng g i t t là phân khoa ví d Phân khoa Y Phân khoa S ph m Phân khoa Khoa h c v v ho c Tr ng hay Tr ng Ð i h c ti ng Anh school hay college ví d Tr ng Ð i h c Nông nghi p Tr ng Ð i h c K thu t v v Trong m i Phân khoa Ð i h c hay Tr ng Ð i h c có các ngành ví d ngành Ði n t ngành Công chánh v v v m t t ch c m i ngành t ng ng v i m t ban ti ng Anh department t ng ng v i n v khoa hi n nay Tr ng Ð i h c Giáo d c Ti n thân là Trung tâm Hu n luy n S ph m K thu t V m t t ch c vi n i h c c a Vi t Nam C ng Hòa duy trì ng l i phi chính tr c a các i h c Tây Ph ng Các khoa tr ng c a các tr ng phân khoa không do B Qu c gia Giáo d c b nhi m mà do các giáo s c a H i ng Khoa b u lên Trong hai th p niên 1960 và 1970 lúc h i ngh Hòa Bình ang di n ra Paris chính ph Vi t Nam C ng Hòa ráo ri t lên k ho ch tái thi t sau chi n tranh v i vi n c nh là hòa bình s l p l i Vi t Nam m t chính ph liên hi p s c thành l p ng i lính t các bên tr v c n c ào t o tái hòa nh p vào xã h i Trong khuôn kh k ho ch ó có hai mô hình c s giáo d c i h c m i và mang tính th c ti n c hình thành ó là tr ng i h c c ng ng và vi n i h c bách khoa Tr ng i h c c ng ng là m t c s giáo d c i h c s c p và a ngành sinh viên h c ây chuy n ti p lên h c các vi n i h c l n ho c m mang ki n th c ho c h c ngh ra làm vi c Các tr ng i h c c ng ng c thành l p v i s tham gia óng góp xây d ng và qu n tr c a a ph ng nh m áp ng nhu c u phát tri n a ph ng trong các m t v n hóa xã h i và kinh t Kh i i m c a mô hình giáo d c này là m t nghiên c u c a ông Ð Bá Khê ti n hành vào n m 1969 mà các k t qu sau ó c a vào m t lu n án ti n s trình Vi n Ð i h c Southern California vào n m 1970 v i t a The Community College Concept A Study of its Relevance to Postwar Reconstruction in Vietnam Khái ni m tr ng i h c c ng ng Nghiên c u s phù h p c a nó v i công cu c tái thi t h u chi n Vi t Nam C s u tiên c hình thành là Tr ng Ð i h c C ng ng Ti n Giang thành l p vào n m 1971 Ð nh T ng sau khi mô hình giáo d c m i này c mang i trình bày sâu r ng trong dân chúng Tr ng Ð i h c Giáo d c Ti n thân là Trung tâm Hu n luy n S ph m K thu t Vào n m 1973 Vi n Ð i H c Bách Khoa Th Ð c tên ti ng Anh Th Ð c Polytechnic University g i t t là Th Ð c Poly c thành l p Ðây là m t c s giáo d c i h c a ngành a l nh v c và chú tr ng n các ngành th c ti n Trong th i gian u Vi n Ð i h c Bách khoa Th Ð c có các tr ng i h c chuyên v Nông Nghi p K Thu t Giáo D c Khoa H c và Nhân V n Kinh t và Qu n tr và Thi t k ô th ngoài ra còn có tr ng ào t o sau i h c Theo k ho ch các c s giáo d c u c gom chung l i trong m t khuôn viên r ng l n t o m t môi tr ng g i h ng cho trí th c suy lu n v i m t c nh trí c thi t k nh m nâng cao óc sáng t o qu n lý hành chính t p trung t ng hi u n ng và gi m chi phí Tr ng S ph m thu c Vi n ÐH Sài gòn Sau n m 1975 d i chính th C ng Hoà xã h i Ch Ngh a Vi t Nam toàn b các c s giáo d c i h c th i Vi t Nam C ng hòa b i tên và b phân tán theo khuôn m u giáo d c c a Liên Xô nên không còn mô hình theo ó các tr ng hay phân khoa i h c c u thành vi n i h c mà m i tr ng tr nên bi t l p Giáo d c i h c Vi t Nam d i các chính th Vi t Nam Dân Ch C ng Hòa và C ng hòa Xã h i Ch ngh a Vi t Nam theo mô hình phân tán ngành h c Các tr ng i h c bách khoa c thành l p d i hai chính th này Tr ng Ð i H c Bách Khoa Hà N i Tr ng Ð i h c Bách Khoa TPHCM và Tr ng Ð i H c Bách Khoa Ðà N ng không gi ng nh mô hình vi n i h c bách khoa vì ch t p trung vào các ngành k thu t t ng t mô hình tr ng i h c t ng h p Tr ng Ð i H c T ng H p Hà N i Tr ng Ð i H c T ng H p TPHCM và Tr ng Ð i H c T ng H p Hu c ng ch t p trung vào các ngành khoa h c c b n ch không mang tính ch t toàn di n Ð n u th p niên 1990 chính ph C ng hòa Xã h i Ch ngh a Vi t Nam m i thành l p 2 i h c c p qu c gia và 3 i h c c p vùng theo mô hình g n gi ng nh mô hình vi n i h c Vào tháng 10 n m 2009 m t s i bi u c a Qu c H i n c CHXHCN Vi t Nam a ra ngh g i tên các i h c c p qu c gia và c p vùng là vi n i h c Các vi n i h c công l p Vi n Ð i H c Sài Gòn Ti n thân là Vi n Ð i H c Ðông D ng 1906 r i Vi n Ð i H c Qu c Gia Vi t Nam 1955 còn có tên là Vi n Ð i h c Qu c gia Sài Gòn N m 1957 Vi n Ð i h c Qu c Gia Vi t Nam i tên thành Vi n Ð i h c Sài Gòn Ðây là vi n i h c l n nh t n c Tr c n m 1964 ti ng Vi t l n ti ng Pháp c dùng gi ng d y b c i h c nh ng sau ó thì ch dùng ti ng Vi t mà thôi theo chính sách ngôn ng theo u i t n m 1955 Riêng Tr ng Ð i H c Y Khoa dùng c ti ng Anh Vào th i i m n m 1970 h n 70 sinh viên i h c trên toàn qu c ghi danh h c Vi n Ð i h c Sài Gòn Vi n Ð i H c Hu Thành l p vào tháng 3 n m 1957 v i 5 phân khoa i h c Khoa h c Lu t S ph m V n khoa và Y khoa Hàng u bên trái ông Nguy n Ð ng Trình B tr ng B QG Giáo d c Vi n tr ng Vi n Ð i h c Hu u tiên tháng 3 1957 7 1957 Gi a T ng th ng VNCH Ngô Ðình Di m bên ph i Linh m c Giáo s Cao V n Lu n Vi n tr ng Vi n Ð i h c Hu t 7 1957 1965 Vi n Ð i H c C n Th Thành l p n m 1966 v i 4 phân khoa i h c Khoa h c Lu t khoa Khoa h c Xã h i S ph m và V n khoa Vi n Ð i H c Bách Khoa Th Ð c Thành l p n m 1974 Ti n thân là Trung tâm Qu c gia K thu t 1957 H c vi n Qu c gia K thu t 1972 Các vi n i h c t th c Vi n Ð i H c Ðà L t Thành l p ngày 8tháng 8 n m 1957 M t ph n c s c a Vi n Ð i h c Ðà L t nguyên là m t ch ng vi n c a Giáo h i Công Giáo Vi n i h c này có 4 phân khoa i h c Chính tr Kinh doanh Khoa h c S ph m Th n h c và V n khoa Theo c tính t n m 1957 n 1975 vi n i h c này ã giáo d c 26 551 ng i Vi n Ð i h c Ðà l t Vi n Ð i H c V n H nh Thu c kh i n Quang c a Giáo h i ph t giáo h i Vi t Nam Th ng Nh t thành l p ngày 17 tháng 10 n m 1964 s 222 ng Tr ng Minh Gi ng sau 1975 là ng Lê V n S Qu n 3 Sài Gòn Gia Ð nh v i 5 phân khoa i h c Giáo d c Ph t H c Khoa H c Xã h i Khoa h c ng d ng và V n h c Khoa h c nhân v n Vào u th p niên 1970 V n H nh có h n 3 000 sinhviên L phát b ng C Nhân c a Vi n Ð i H c V n H nh 1973 Vi n Ð i H c Ph ng Nam Ð c c p gi y phép n m 1967 t a l c s 16 ng Tr n Qu c To n sau n m 1975 là ng 3 2 qu n 10 Sài Gòn Vi n i h c này thu c kh i Vi t Nam Qu c T c a H i Ph t Giáo Vi t Nam Th ng Nh t Giáo s Lê Kim Ngân làm vi n tr ng Vi n Ð i h c Ph ng Nam có 3 phân khoa i h c Kinh t Th ng m i Ngo i ng và V n khoa Vào th p niên 1970 vi n i h c này có kho ng 750 sinh viên ghi danh Th vi n Ð i h c V n H nh Sài Gòn Vi n Ð i H c An Giang Hòa H o Thành l p n m 1970 Long Xuyên v i 5 phân khoa i h c V n khoa Th ng m i Ngân hàng Bang giao Qu c t Khoa h c Qu n tr và S ph m Vi n Ð i h c này tr c thu c Giáo h i Ph t Giáo Hòa H o Vi n Ð i H c Cao Ðài Thành l p n m 1971 trên ng Ca B o Ð o Tây Ninh v i 3 phân khoa i h c Th n h c Cao Ðài Nông lâm m c và S ph m Vi n Ð i h c này tr c thu c Giáo h i Cao Ðài Vi n Ð i H c Minh Ð c Ð c c p gi y phép n m 1972 tr s Sài Gòn v i 5 phân khoa i h c K thu t Canh nông Khoa h c K thu t Kinh t Th ng m i Nhân v n Ngh thu t và Y Khoa Vi n Ð i h c này do Giáo h i Công Giáo i u hành Các h c vi n và vi n nghiên c u Vi n Pasteur Nha Trang H c Vi n Qu c Gia Hành Chính C s này c thành l p t th i Qu c Gia Vi t Nam v i v n b n ký ngày 29 tháng 5 n m 1950 nh m ào t o nhân s chuyên môn trong lãnh v c công quy n nh thu v và ngo i giao Tr ng s t Ðà L t n m 1956 thì d i v Sài Gòn t ng Alexandre de Rhodes n m 1958 thì chuy n v s 100 ng Tr n Qu c To n g n góc ng Cao Th ng sau n m 1975 là ng 3 2 Qu n10 Sài Gòn H c vi n này tr c thu c Ph Th t ng hay Ph T ng th ng n n m 1973 thì thu c Ph T ng y Công v H c vi n có ch ng trình hai n m cao h c chia thành ba ban cao h c c s và tham s H c Vi n Qu c Gia Nông Nghi p 1972 1974 ti n thân là Tr ng Cao ng Nông Lâm Súc 1962 1968 Trung tâm Qu c gia Nông nghi p 1968 1972 r i nh p vào Vi n Ð i h c Bách Khoa Th Ð c n m 1974 Ngoài nh ng h c vi n trên Vi t Nam C ng hòa còn duy trì m t s c quan nghiên c u khoa h c nh Vi n Pasteur Sài Gòn Vi n Pasteur Ðà L t Vi n Pasteur Nha Trang Vi n H i d ng h c Nha Trang Vi n Nguyên t l c Ðà L t Vi n Kh o c v v v i nh ng chuyên môn c bi t Vi n Pasteur Sài Gòn th i Pháp thu c Các tr ng i h c c ng ng B t u t n m 1971 chính ph m m t s tr ng i h c c ng ng theo mô hình community college c a Hoa K nh Tr ng Ð i h c C ng ng Ti n Giang M Tho Duyên H i Nha Trang Qu ng Ðà Ðà N ng 1974 và Long H V nh Long Tr ng Ð i h c C ng ng Ti n Giang t tr ng tâm vào nông nghi p Tr ng Ð i h c C ng ng Duyên H i h ng v ng nghi p Riêng Tr ng Long H còn ang dang d ch a hoàn t t thì chính th Vi t Nam C ng hòa b gi i tán Sài Gòn thì có Tr ng Ð i h c Regina Pacis khai gi ng vào n m 1973 dành riêng cho n sinh do Công Giáo thành l p và theo tri t lý i h c c ng ng Các tr ng k thu t và hu n ngh Tr ng K S Công Ngh Tr ng Hàng H i thu c Trung Tâm Qu c Gia K Thu t Ngoài nh ng tr ng i h c còn có h th ng tr ng cao ng nh Tr ng Bách khoa Phú Th và Tr ng Nông lâm súc M t s nh ng tr ng này sang th p niên 1970 c nâng lên t ng ng v i c p i h c Tr ng qu c gia Nông Lâm m c Tho t tiên là Nha Kh o c u Ðông D ng thành l p n m 1930 B lao c s này n n m 1955 thì nâng lên thành Tr ng Qu c gia Nông lâm m c v i ch ng trình h c b n n m Di n tích v n th c nghi m r ng 200 ha chia thành nh ng khu ch n nuôi gia súc v n cây công nghi p lúa thóc Qua t ng giai o n tr ng i tên thành Tr ng Cao ng Nông Lâm Súc 1962 1968 Trung tâm Qu c gia Nông nghi p 1968 1972 H c vi n Qu c gia Nông nghi p 1972 1974 Cu i cùng Tr ng Qu c gia Nông lâm m c c sáp nh p vào Vi n Ð i h c Bách khoa Th Ð c có tr s s 45 ng C ng Ð Qu n 1 Sài Gòn Tr

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1166&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    X 1914 B t u cu c Chi n tranh Th gi i l n th nh t Ki m duy t 1920 Bùng n nh báo chí tr c h t t i Ð c Nga và sau ó là Pháp Anh M Các hãng nh u tiên xu t hi n 1920 S ch trích v s t o dáng và các t th ã d n t i trào l u l n i l p v i trào l u h i h a Straight Photography v i Steichen Strand Weston Sheeler M xu h ng này c ng hòa l n v i trào l u New Vision Ð c nh ng n m 20 Trào l u này chú tr ng n b c c và a chu ng s nét c a nh Nó cho r ng em t i m t cái nhìn chính xác v th gi i c bi t trong các l nh v c nh v t và nh ki n trúc Ðây là m t trào l u mang tính qu c t c bi t m nh m Ð c Hà Lan và Pháp Ða s các ngh s theo xu h ng New Vision là nh ng ngh s a n ng và do ó nh h ng c a M thu t t o hình lên các tác ph m c a h r t rõ nét l p th futurism constructuvism siêu th c Nh ng ngh s nhi p nh m i òi h i m t d ng k l ng v k thu t và mang tính hi n i c a nhi p nh Nhi u ng i trong s ó ã làm cu c cách m ng trong t t c các lo i hình ngh thu t v i say mê cao tính lai hóa và s hòa tr n c a các th lo i Laszlo Moholy Nagy Ð c Alexandre Rodtchenko và El Lissitzky t i Liên Xô Man Ray René Zuber và André Vigneau t i Pháp Piet Zwart Hà Lan Willy Kessel B C n ph i chi m l nh th gi i b ng cách ghi hình nó m t cách ch a t ng th y t ch c ánh sáng nhìn b ng cách m i tìm nh ng ph i c nh perspective l làm bi n d ng cái th c xi t ch t l i các b c c tìm các gi i h n v y u t chính c a b c c Trong bu ng t i ng i ta th c hi n các photogram nh ng ch b n c a các phim âm b n c t dán nh solarization hi u ng l p n i paraglyphe Ng i ta th m chí liên k t vé phác th o v i nhi p nh Th lo i chân dung tìm ki m s tái t o chính xác nh t khách quan nh t ho c l nh lùng nh t c a khuôn m t Khung hình là y u t quan tr ng nh t c a vi c tôn vinh hình nh nh ng s a chu ng s nét m i là chi ti t chính và c tr ng c a vi c tôn vinh b ng nh C th c tôn vinh th ng b c t b nh ng b ph n ph gây r i nh chân tay hay th m chí là khuôn m t và c tô v l i b ng các bóng t i và ánh sáng Ð v t và ki n trúc hi n i là các ch yêu thích c a các nhà nhi p nh Ng i ta tránh các ki u nhìn tr c di n mà nh n m nh các chi ti t t o hình ng i ta dùng các s méo hình nh ng ki u nhìn xu ng hay h t lên ng i ta tìm ki m các ng cong làm l t không gian Trào l u này d n n cu c tri n lãm Film und Foto t i Stuttgart n m 1929 M t ph n c a các b c nh tri n lãm c in l i trong hai cu n sách quan tr ng Es kommt der Neue Fotograf c a Werner Gräff và Foto Auge c a Jan Tschichold và Franz Roh Hai cu n sách này thi t l p và lý thuy t hóa nh ng cu i cùng làm cu c t ng k t v New Vision Circa 1930 Rodtchenko 1923 Nh ng ng i theo ch ngh a Dada Haussman v i nh ng b c nh c t dán n m 1923 24 Grosz Heartfield Höch và Baader và theo ó là tr ng phái Bauhaus và nh ng ng i c a trào l u xây d ng constructivism Nga Rodtchenko Lissitzky Klutsis Schwitters bãi b s tái t o gi n n c a hi n th c Nhi p nh ph i nói nhi u h n là m t s tái t o hi n th c Ch ngh a siêu th c phát tri n n cùng quan i m này m t cái nhìn hoang t ng Max Ernst Georges Hugnet trong khi ó s tuyên truy n chính tr n m l y nhi p nh 1923 24 ABCD Raoul Hausmann 1925 Nh ng n m 1925 n 1940 nh ng ngh s siêu th c phát tri n ch g i tình nh m t cu c gi i phóng Giáo hoàng c a h là Breton S nh ng ngh s v nhi p nh không nhi u trào l u ó ch y u trong v n ch ng và Breton n m gi giáo lý Có th k n Man Ray v i nh ng rayogram Boiffard Parry Hans Bellmer Claude Cahun Dora Maar Raoul Ubac hay th m chí Brassaï bên l trào l u Th i i m ó nhi p nh mu n là m t i di n c a s khách quan hoàn h o trong khi ó ch ngh a siêu th c òi h i s t ng tâm lý thu n túy và các gi c m và s di u k Ðây là m t cu c hôn nhân nhi p nh siêu th c b t h p pháp và ng u nhiên mang nét c tr ng Pháp tuy nhiên nó c duy trì trong th i ký gi a hai cu c chi n tranh th gi i Ði u khi n nó thành công v trí hàng u mà nh ng ngh s siêu th c trao cho th giác Ngh s ti p b c Rimbaud là m t ng i có nhãn quan c a nhà tiên tri Nhà nhi p nh hoàn toàn có th làm các th nghi m s l i khung hình tráng r a c t dán hi u ng solarization t cháy và i u ó khi n b c nh tr nên m t công c giàu có hi m th y ph c v cho trí t ng t ng c gi i phóng kh i nh ng phân lo i và s n sàng cho t t c nh ng s lai hóa V i t t c ng i ngh s có quy n ch n l a tác ph m c a mình t t c tôn vinh s s n có t do c a các hình nh truy n th ng ho c c in n và s c m nh t ng h p t m t t li u có s n nh ng ch cho s c m nh duy nh t c a t ng t ng S g i tình là s c m nh chính làm lay chuy n t t ng siêu th c V p và s g i tình g n ch t v i n tính Ta tìm th y trong s quen thu c cái l th ng và phi lý Sau chi n tranh v n còn th y m t s hình nh nh ng nhìn chung ó s t ng t ng tr nên khô c ng nh ng ch cho tác ph m tròn tr a Chi n tranh i u lo ng i nh t ã x y ra tr i r ng h n kh c nghi t h n và kinh hoàng h n mà không ai có th m ng t ng c tr c Nh ng ký thu t siêu th c ch ng nh x p ch ng hai hay nhi u y u t t hai hay nhi u âm b n ch ng nhau Boiffard Parry Tabard c t dán nh t o d ng tác ph m t nh ng b c nh c c t dán và ghép l i v i nhau d ng nh photomontage ghép nh ng m b n l i Ubac photogram ghi l i n thu n các d u n mà không c n qua trung gian là máy nh Schad Man Ray Moholy Nagy solarization ph i sáng trong m t th i gian ng n m t âm b n hay m t d ng b n trong khi ang tráng r a i u ó làm l t l i m t ph n các tông Man Ray Tabard t cháy làm ch y d n d n âm b n b ng m t ngu n nhi t S phá h y t t c a hình nh em l i nh ng k t qu b t ng Ubac 1939 The lobster girl Dali 1929 Chi c Rolleiflex ra i Ðây là m t chi c máy nh kh 6x6 dùng phim cu n d thao tác h n các t m kính nh ng không thu n ti n kh 24x36 c a chi c Leica i th c nh tranh l n nh t Chi c máy Rolleiflex em t i cho ng i phóng viên nh nh ng b c hình có ch t l ng cao h n kh 24x36 Ki u khuôn ng m ngang b ng và l t ng c trái ph i dù sao c ng không d dàng s d ng b ng các máy kh nh S v n d y c a báo nh tr c h t t i Ð c Nga r i n Pháp Anh và M các hãng nh u tiên ra i ngay t 1920 Các t p chí d a vào nh ng phóng viên nhi p nh chuyên nghi p và n i ti ng bbe Eisenstaedt hay t o c h i cho nh ng ng i tr tu i Umbo Kertesz Capa Moral Bourke White H c ng có th t hàng nh ng nhà nhi p nh ã thành danh Krull Brassaï Schall Ngh nghi p c t ch c theo th b c Th i k này ch ng ki n s ra i c a nh ng ng i i di n cho các nhà nhi p nh và các hãng nh mà d li u c góp t nh ng kho nh c a m t s nhi p nh gia Boucher Zuber Landau Ylla 1933 T 1933 t i 1945 phát tri n nh ng nhi p nh c c quy n Ý Ð c và Nga 1936 C c th nh c a phóng s chi n tranh Cho dù phóng s chi n tr ng ã xu t hi n ngay t nh ng ngày u c a nhi p nh Roger Fenton theo cu c chi n Crimée n m 1854 55 Mathew Brady và Alexander Gardner l u l i cu c chi n tranh ly khai M t 1861 1865 ph i i n s bùng n kh ng l c a nh ng t p chí a tin nh ng n m 1920 thì phóng s chi n tranh m i th c s phát tri n m nh m Nh ng chính tr gia tr ti p tay cho các phóng viên khi nh n th y quy n l c c a hình nh S n i ti p c a các s ki n chính tr trong th i kì gi a hai cu c chi n tranh khu y ng th gi i và t o nên s xu t hi n c a các phóng s l n 1936 Front Populaire Pháp c ua tin b i Chim và Papillon nh ng k ngh phép c h ng l ng u tiên Cartier Bresson Schall Jamet cu c n i chi n Tây Ban Nha Reisner Namuth Taro Capa Cu c chi n tranh th gi i l n th II r i cu c chi n tranh l nh b c t ng Berlin cu c chi n tranh Ðong D ng Vi t Nam s là nh ng di n àn cho nhi u phóng s chi n tranh l ch s Trong nh ng n m 30 các nhà nhi p nh v n còn n m trong v n hóa c i n và các hình nh th c hi n ôi khi g i nh n nh ng Pieta hay Mater dolorosa Dorothea Lange M t s b c nh tr thành nh ng bi u t ng hi n i nh ng i lính c ng hòa b b n ch t trên tr n a c a Capa Sau cu c kh ng ho ng chúng khoán n m 1929 Roosvelt tung ra new deal Nhà xã h i h c Roy Stryker c giao nhi m v l p nên m t i ng nh ng nhà nhi p nh ghi l i m t cách khách quan cu c v n ng tranh c tàn phá b i cu c kh ng ho ng kinh t H n ch c nhi p nh gia i kh p t n c t 1935 n 1945 em l i h n 270 000 b c nh minh ch ng cho cu c kh ng ho ng ó Walker Evans Dorothea Lange Arthur Rothstein Ben Shahn Gordon Parks Jack Delano 1937 The roylalist soldier R Capa 1939 B t u cu c chi n tranh th gi i th II t i châu Âu 1939 45 1945 Chi n th ng c a nhi p nh nhân o hay xu h ng hi n th c lãng m n Ch chính c a dòng nhi p nh này là con ng i Cartier Bresson T o ra nh ng bi u t ng nh t t c u p Ngay t nh ng n m 30 Cartier Bresson kh ng nh i t ng c a nhi p nh là con ng i con ng i v i cu c i th t ng n ng i m ng manh và b e d a Sau cu c th m sát c a chi n tranh th gi i th II nh ng t t ng ó càng tr nên m nh m Nh ng ch a thích c a nhi u nhà nhi p nh là nh ng giá tr nhân b n tình yêu tu i th con ph nh ng ng i th và nh ng v n hóa khác Ng i ta t p trung vào con ng i vào t t c nh ng con ng i vào n i au t t nhiên nh ng h n h t là vào s hài hòa ã g n bó gia ình r ng l n nh ng con ng i Th ng t n t i m t s c ng tác rõ nét gi a ng i ch p và ng i c ch p V i nhi u nhà nhi p nh t t c m i th u p và hài hòa dù nh ng ng i vô gia c trong các khu ph t i tàn c a nh ng thành ph t m hay nh ng cu c vui trong các quán n Maxim s Ð ng ph là n i sinh ho t a chu ng c a con ng i n i mà ng i ta tìm ki m m t hình nh gây xúc ng m t hình nh mà tính nhân v n l rõ tr ng thái thu n khi t nh t Cartier Bresson Doisneau Izis Ronis Van der Elsken Lorelle Sougez Ichac René Jacques M t cu c tri n lãm M c t ch c vào n m 1955 t i New York b i Edward Steichen The Family of Man Gia ình c a Loài ng i áp t thành ng nhi p nh này và y vào hàng th y u các xu h ng khác Xu h ng nhi p nh này c bi t n nhi u cách g i châu Âu nhi p nh nhân o hi n th c lãng m n humanist photography poetic realism M Human Interest Nh ng nhà nhi p nh minh h a nh h t g i làm vi c cho báo chí là ch y u tìm ki m các bi u t ng nhi p nh hay c ng tác v i các nhà th ierre Mac Orlan Blaise Cendrars Francis Carco Jacques Prévert 1950 N hôn tr c tòa

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1140&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    qu bóng bay trong tay dúi vào lòng tôi v i v n nh n t Tôi thì liên t c lùi l i Tôi th t v ng ghê g m không ng ng i m ngày êm tôi nh th ng l i là cái hình ng i này M t th ng cu ng c nh tôi kêu to Th bây gi mày bi t con iên là th nào ch a Là m mày nh th này y Tôi t c t i áp l i nó Nó là m mày y M mày m i là con iên y m mày m i là th này Tôi quay u ch y tr n Ng i m b iên này tôi không thèm Bà n i và b thì l i a m v nhà N m ó bà n i u i m i r i l ng tâm bà b ch t v n dày vò bà càng ngày càng già trái tim bà c ng không còn s t thép c n a nên bà ch ng a m v còn tôi l i b c b i b i m ã làm tôi m t th di n Tôi không bao gi t i t nh v i m ch a bao gi ch ng nói v i m càng không bao gi g i M khi ph i trao i v i m tôi gào là ch y u m không bao gi dám hé mi ng Nhà không th nuôi không m mãi bà n i quy t nh hu n luy n cho m làm vi c v t Khi i làm ng bà n i d t m i quan sát h c h i bà b o m không nghe l i s b ánh òn Sau m t th i gian bà n i ngh m ã c d y d t ng i r i li n m t i c t c l n Ai ng m ch c t n a ti ng ã xong c hai b c l n Bà n i v a nhìn ã tá h a s hãi c m c t là lúa gi ng v a làm òng tr bông trong ru ng nhà ng i ta Bà n i v a s v a gi n phát cu ng ch i r a Con m iên lúa và c mà không phân bi t c Bà n i còn ang ch a bi t nên xoay x ra sao thì nhà có ru ng b c t lúa tìm t i m ng bà c ý d y con dâu làm càn Bà n i tôi l a gi n b c ph ng ph ng tr c m t ng i ta l y g y ánh vào eo l ng con dâu ch i Ðánh ch t con iên này mày cút ngay i cho bà M tuy iên nh ng v n bi t au m nh y nh m lên ch y tr n u g y mi ng phát ra nh ng ti ng l p b p s hãi Ð ng ng Sau r i nhà ng i ta c ng c m th y ch ng m t ch ng b o Thôi chúng tôi c ng ch ng b t n n a Sau này gi cô ta ch t m t tí là c Sau khi c n sóng gió qua m o i ng i d i t thút thít khóc Tôi khinh b b o C v i lúa mà c ng ch phân bi t c mày úng là l n L i v a d t gáy tôi b m t cái tát l t là bà Bà tr ng m t b o tôi Th ng ngu kia mày nói cái gì y Mày còn th này n a Ð y là m mày y Tôi vùng v ng b u môi Cháu không có lo i m iên khùng th này A mày càng ngày càng láo Xem bà có ánh mày không Bà n i l i gi tay lên lúc này ch th y m nh cái lò xo b t t d i t lên che gi a bà n i và tôi m ch tay vào u m kêu th ng th t Ðánh tôi ánh tôi Tôi hi u r i m b o bà n i ánh m ng ánh tôi Cánh tay bà trên không trung thõng xu ng mi ng l m b m Con m iên này trong lòng nó c ng bi t th ng con ây Tôi vào l p m t cha c m t h chuyên nuôi cá làng bên m i i canh h cá m i tháng l ng 50 t M v n i làm ru ng d i s ch b o c a bà ch y u là i c t c l n m c ng không còn gây ra v r y rà nào l n n a Nh m t ngày mùa ông ói rét n m tôi h c l p ba tr i t ng t m a bà n i sai m mang ô cho tôi Có l trên ng n tr ng tôi m ã ngã ì o ch m y l n toàn thân trông nh con kh l m bùn m ng ngoài c a s l p h c nhìn tôi c i ng ng n mi ng còn g i tôi Th ô Có m y a b n tôi c i khúc khích tôi nh ng i trên bàn chông oán h n m kh ng khi p h n m không bi t i u h n m làm tôi x u h càng h n th ng Ph

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1117&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    chuy n con voi M t ng i àn ông i qua ch àn voi ang ng B t ch t ông d ng l i ng c nhiên khi th y nh ng con voi to l n này ch b c m gi b i m t s i dây th ng r t nh bu c phía chân tr c Không h có xích s t c ng ch ng có chu ng giam Có th th y rõ hi n nhiên l voi có kh n ng d t t dây ch y i b t c lúc nào Nh ng không hi u vì sao l voi v n ch a làm v y Ng i àn ông trông th y ng i qu n t ng ng g n ó Ông h i anh ta t i sao l voi c ng yên v y mà không h có v mu n tháo ch y ng i qu n t ng áp khi chúng còn nh chúng bé h n th này r t nhi u chúng tôi v n dùng lo i dây th ng c ó bu c chúng l i tu i ó dây nh v y là gi chúng r i Nh ng khi ã l n h n chúng v n tin mình không th d t n i nh ng s i dây th ng này Chúng cho r ng s i dây th ng ngày x a v n có th gi chúng c th là ch ng bao gi chúng có ý ngh d t b dây và ch y i Ng i àn ông vô cùng kinh ng c Nh ng con thú ó hoàn toàn có kh n ng ch y thoát kh i

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1110&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    the street close to the Ga Long Bien train station in Hanoi Vietnam While her son sleeps Muy always stays up late often till 12 00 am to clean up the newspaper she uses as a place setting for her and her son s dinner Ch Mùi lôi túi hoa qu xin c êm tr c lo i ra nh ng trái h ng trong khi Ph d a ng i vào l ng m Ch có r t ít c a c i và luôn lôi ra kh i cái chi u cói s p x p l i tr c khi ra b sông N i m con ch Mùi sinh s ng có hàng tr m ng i qua l i vào ra ga Ch không mu n l i b b t vì c lung tung khu v c này Le Tee Muy 42 goes through a bag of fruit that was given to her the night before sorting out the rotten pieces while her son Trun Van Pha leans on her for support Muy owns very little and always pulls her possessions out on her bamboo mat in order to organize herself before she leaves for her walk to the Red River Where Muy and her son are living hundreds of Vietnamese walk each day to and from the train station and she does not like it when her stuff is not organized because she was arrested Ch Mùi c m trên tay 4 ng kim tiêm v a nh t c Th ng Ph ng c nh m Sau ngày Hà N i m ng T t Nguyên Ðán hàng ngày m con ch Mùi i gi a ng kim tiêm c t ng d n lên d i g m c u Long Biên Ch b hàng gi nh t c tr m ng kim tiêm ra kh i l i i và x p l i thành ng Ch th ng có thói quen nh t rác xung quanh n i ch i qua Ch là ng i tín Ph t và tin r ng ch ang giúp m i ng i xung quanh b ng cách ó Le Tee Muy 42 holds four heroin needles that she recently picked up while her son Trun Van Pha 5 stands next to her The day after the annual new years Tet celebration in Hanoi Vietnam there was an dramatic increase of around 70 heroin needles around where she walks every day under the Long Bien Bridge Muy spent an hour barefoot picking upwards of hundred needles and placing them in one pile out of harms way Every where Muy walks she habitually picks up the garbage around her She is a practicing Buddhist and believes that by picking up garbage she is helping those around her Ch n m tay con trai khi i d o trên ng cao t c Hà N i Ph r t thích n m tay m không lúc nào r i Ngày ngày hai m con i b g n 2 cây s quanh thành ph th ng thì ven b sông nh ng ôi lúc Ph l i thích khám phá nh ng con ph Le Tee Muy 42 holds the hand of her son as they walk next to the highway in Hanoi Vietnam Pha likes to keep a hold of his mother and will frequently reach for his mothers hand Every day Muy and her son Pha walk up to 10 miles barefoot around the city most often around the Red River but sometimes just because Pha likes to explore the streets Ch Mùi em theo t t c gia tài ch có trong m t chi c túi r o b c phía tr c c u con trai trong khi th ng bé ang ch y theo b t k p m Ch luôn m t t i Ph nh ng ch mu n con trai c t do ch y nh y t i n i nó mu n Và th ng bé c hay ph i ch y u i k p nh p b c nhanh c a m nh th Le Tee Muy 42 caring all the valuable possessions she owns in one bag walks head of her son Trun Van Pha 5 while he runs to catch up with her Even though Muy always keeps an eye on her son she likes to give him the freedom to walk where he wants and often he will have to run to catch up to his faster walking mother Ngày nào c ng v y m con ch Mùi l i k c cho nhau d i sông Ch bi t cu c s ng lang thang ng ph th t khó kh n v i Ph và ch mu n th ng bé c s ch s nó c m th y d ch u h n Every day Trun Van Pha 5 and her mother Le Tee Muy 42 help each other bath in the Red River Muy said she knows how hard Pha s life has been living in the streets and keeping him clean is something she can do make his life easier Ch ng bên b sông g i th ng Ph ang còn ngh ch n c trong khi nó còn ch a mu n v Ngày nào c ng v y hai m con ùa ngh ch c 8 gi ng h bên khúc sông ã b ô nhi m n ng do rác th i t thành ph Le Tee Muy 42 stands over her son on the bank of the Red River calling him in from the water while Pha voices his displeasure with having to leave Every day Muy and her son spend up to 8 hours beside the river which is know for being polluted with the city s sewage Hai m con ng i trên bãi c

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1109&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    chân vào ng ng c a c a tr ng i h c Y khoa t ng lai y h a h n nh ng con ng h c v n còn dài H n t hai thành ph khác nhau g p nhau n i sân tr ng r i yêu nhau H yêu nhau ròng rã g n c n m tr i tình yêu càng ngày càng kh ng khít thân m t M t êm m a gió cha t i th m m n i gác tr và l i không v Tôi vào i ngay êm hôm ó c hai ng i u không ai ng t i N m trong b ng m êm m l m tôi th b ng h i th c a m tim tôi p theo nh p tim c a m tôi sung s ng l n lên trong cái nôi êm ái ó Tôi yêu m c m th y nh có m t s i dây thiêng liêng vô hình ràng bu c hai m con Còn trong b ng m mà tôi bi t h t nh ng l n cha m tôi t m bi n tôi nh ng i c mùi n ng m n c a n c bi n qua h i th c a m tôi nghe th y ti ng chim hót ti ng sóng r t rào và c m nh n c nh ng tia n ng m th m qua làn da b ng m ng manh c a m Nh ng l n hai ng i d o ch i trên nh ng cánh ng ng m phong c nh p cha âu y m nói v i m Em xem kìa Tôi c t ng t ng ra b u tr i cao th m th m nh ng thung l ng b t ngàn nh ng cánh ng hoa d i nh ng con su i ng n i xinh t i t ng àn chim tr i Nh ng không th b i vì tôi ch là m t thai nhi th giác c a tôi ch a phát tri n nh ng tôi bi t th gi i này p l m và tôi nôn nao mong i cái ngày c ra chào i Tôi c ba tháng m m i báo tin cho cha tôi h i h p ch nghe xem ông nói gì cha tôi không m ng nh tôi t ng ông có v lo l ng hai ng i tranh lu n sôi n i r i h cãi nhau cha nói Anh không mu n có con bây gi ch a ph i lúc Im l ng m t h i tôi nghe m khóc thút thít r i ti ng cha tôi c t lên th t nh Bao lâu r i Ba tháng Ba tháng c à sao không cho anh bi t s m h n T i em mu n ch c ch n r i m i báo cho anh M i có k t qu th nghi m hôm qua Không sao c ng ch a mu n còn k p K p làm cái gì c M h i gi ng run run Ph i h y nó i ch làm gì n a Phá thai à M kêu lên s hãi tôi c ng ng tim trong vài giây cha nh gi t tôi Tàn nh n quá M nói Bây gi nó ch a ph i là m t a bé Cha nói gi ng th n nhiên nh ông v n th n nhiên o c m x nh ng xác ch t ngâm formol trong c th h c vi n nó m i ch là m t b c nh y dài ch ng 5 phân n ng 100 gram to b ng và trông c ng gi ng nh cái tr ng v t l n Im i th ng i không tim Nh ng ngày sau ó h v n ti p t c cãi nhau M khóc lóc còn cha thì h t n n n n gi n d r i l i thuy t ph c Có con bây gi anh ho c em s ph i ngh h c Ch ng l bao nhiêu công khó c a chúng ta tr c ây qua k thi tuy n bây gi ph i sông bi n h t ch vì m t a bé Còn n a l y ti n âu ra nuôi nó chúng ta u là nh ng sinh viên ch a ra tr ng âu có ngh nghi p gì trong tay M cúi u th dài nét m t bu n xo tôi ho ng lên M nói gì i ch ch ng l m c ng ng ý gi t con Không dù th nào i n a em c ng nh t nh s gi nó M ch ng m t cách y u t tr i sinh voi sinh c có ai ch t ói bao gi gì ch vi c làm l ng th p tìm âu ch ng có Tùy cô Cha b t u n i nóng n u cô mu n t ý quy t nh thì c vi c lo l y Cha gi n d b i m nhìn theo oán h n bà khóc c n c n c m t Nh ng ngày sau ó m s ng trong lo s ph p ph ng au kh làm bà m t n m t ng m nghén làm m g y sút i Qua ba tháng tôi l n nhanh l m b ng m b t u i áo m x u h c lánh m t m i ng i tinh th n bà sa sút l m r i M y tu n sau cha tr l i h m t chiêu cu i cùng Em mu n b t ng lai là m t bác s giàu sang danh v ng i l y a v c a m t ng i lao ng h ng bét thì tùy em Nh ng còn danh giá gia ình nhà em làm sao cha m em ch u n i tai ti ng khi có cô con gái không ch ng mà ch a hoang Sao chúng mình không làm ám c i Anh v n nói r ng anh yêu em th th t s c i em làm v và em ã tin anh Ð a con này là k t qu tình yêu c a chúng mình Không nó là k t qu c a s l m l thì úng h n Chúng ta ch a i u ki n k t hôn Thôi b i ng ti c m t a con thì có khó gì sau này khi ra tr ng chúng mình s làm ám c i lúc ó em mu n m y a mà ch ng c M có v xiêu lòng bà thôi không ch ng i n a Th là s ph n c a tôi ã c nh o t tôi ph i ch t Tôi s p b gi t m t vi c gi t ng i h p pháp không b pháp lu t k t án nh ng còn l ng tâm Tr i i l ng tâm ng i ta âu Ng i ta s a so n cho cái ch t c a tôi nhanh nh n l m vì tôi ã c h n b n tháng r i càng lâu vi c gi t ng i s càng khó kh n h n Ch m t tu n sau nhà th ng ã cho m m t cái h n Tôi c ph n kháng b ng nh ng cái p th t m nh trong b ng m nh c nh cho bà bi t r ng tôi ã là m t sanh linh m t con ng i và tôi òi quy n c s ng Nh ng s c tôi y u l m tôi ch là m t thai nhi m i h n b n tháng nh ng cái p c a tôi ch làm b ng m h i rung nh nh ng bà c ng c m th y M th dài a tay xoa b ng bà cúi xu ng thì th m v i tôi M xin l i con m không còn cách nào khác Con hãy tha th cho m Không Tôi hét lên gi t ng i thì không th tha th con s không tha th cho c cha l n m R i tôi n c n và tôi l y l c kêu van Con không mu n ch t l y m xin ng gi t con Nh ng nh ng l i van xin c a tôi u vô ích ng i ta coi danh giá gia ình a v sang giàu quí h n m ng ng i M i công vi c ã c x p t nhà th ng là o n u ài c a tôi Ngày h n cha tr n bi t m t n nhà th ng m t mình càng t i g n bà càng i ch m l i còn tôi thì không ng ng kêu thét M quay l i i Ð ng vào van m ng vào Nh ng bà v n ch nh cho ng b c t i qua cái sân r ng là t i c n phòng n o thai c n phòng sát nhân kinh t m o n ng ch m t quãng ng n nh ng sao m th d c S hãi hay h i h n làm bà chùn b c M lê t ng b c m t cách khó nh c c vài b c bà l i ng p ng ng và m i l n nh v y tôi l i hy v ng r i th t v ng và sau cùng là tuy t v ng khi tôi nhìn th y c n phòng màu vàng m ã a tôi t i n i t i ch tôi s b gi t B t thình lình hai cánh c a m toang bên trong l nh nh ng ng i áo tr ng Hai cô y tá ch y ra ón n m tay d n m vào bên trong bà i theo h nh m t ng i máy m t bà ráo ho nh gi t n c m t ng trên ó ã khô t bao gi bà cúi g m m t không nhìn ai c Bác s b o m n m lên bàn m trong lúc ông s a so n eo g ng tay tôi qu y l n trong b ng m thét lên kinh hoàng D ng l i hãy d ng ngay công vi c gi t ng i l i Van các ng i cho tôi c s ng Nh ng bác s ã ch p thu c mê cho m r i M mê nh ng tôi v n t nh tôi nhìn th y dao kéo sáng loáng và tôi s hãi co rúm ng i l i thét lên kinh hoàng khi th y nh ng d ng c ó thò vào T cái s ng qua cái ch t kinh kh ng l m au n l m tôi không mu n nh c n nh ng không bao gi tôi quên c tôi ã ch t nh th nào Trong cõi siêu hình tôi nh p b n v i nh ng linh h n v a m i lìa i ho c ch a siêu thoát nh tôi lang thang kh p ó ây Tôi vào chùa vào nhà th tr ng h c tôi ng i c nh m y a h c trò ch ng ai nhìn th y tôi tôi vào c r p hát i l n vào ám ông M t bu i x chi u tôi vào ch i ngh a trang Con ng t ngo n ngoèo tung b i m m t m i khi có c n gió l n nh ng ám lá khô u i nhau nghe xào x c hai hàng cây d ng li u ng ph i mình r trong ráng chi u M t tr i ã ng v tây ánh n ng nh t c a m t ngày s p t t chi u ph t trên nh ng m m ch p chùng bóng nh ng hàng bia m thành nh ng v t dài song song trên m t t ngh a trang v chi u mang m t v bu n thê l ng Tôi nhìn th y m t ám ng i ng xúm xít quanh m t cái m v a m i p t v n ch a khô nh ng cây nhang c m trên m còn ang t a khói Thân nhân ang s a so n ra v m t ng i nào c ng hoe và u thì chít kh n tang A thì ra ây là m t ám ma v a m i chôn Ph trên n m m c man nào là hoa nhi u hoa quá tôi t h i ng i này lúc còn s ng ch c c nhi u ng i yêu m n nên lúc ch t c nhi u vòng hoa ti c th ng hay ch vì gia ình giàu có nên làm ám ma l n làm sao tôi bi t Ng i nhà có ám tang ã ra t i c ng còn tôi thì i ng c ng v i h vào sâu bên trong Lác ác ó ây vài n m m c ng có hoa t i ch ng t v a m i c ng i nhà th m vi ng Tôi có th phân bi t n m m nào c ch m sóc k l ng n m m nào b hoang c d i m c um tùm Có nh ng l ng m xây c t c u k trái l i c ng có nh ng cái n gi n ch là m t t m xi m ng hình ch nh t m t u có d ng cây thánh giá Tôi th dài n gi n hay c u k thì ng òi n m d i ó c ng s tr thành cát b i ch ng ai còn ó mãi ng m m c a mình Tr i ã t i h n màn êm ang buông xu ng bao ph c nh v t gi này nh ng ng i i th m m ã ra v h t ngh a trang v ng v không m t bóng ng i Tôi i len l i gi a nh ng n m m ng c nhìn lên b u tr i tím m nh ng vì sao l p lánh nh kim c ng ông tr ng m i nhô lên kh i ng n cây m t tr ng xanh xao to ánh sáng bàng b c xu ng tr n gian R i tôi cúi xu ng nhìn nh ng xác ch t sâu d i áy m Cái xác m i chôn da th t xình th i nh ng ch a r a kh n li m còn nguyên màu tr ng toát Nh ng xác ch t lâu n m trông u t a t a nh nhau c ng b x ng màu xám cái u lâu v i hai h c m t sâu ho m hàm r ng nhe ra nh n nh t t c ng p trong m t th n c bùn en lúc nhúc ròi b Tôi nhìn th y m t cái xác có chùm tóc dài dính b t thành t ng n m c th con ng i x ng và tóc là nh ng th lâu tan rã nh t B tóc dài ch ng t xác ng i là m t ph n ng i này x a kia lúc còn s ng là m t m nhân hay là m t cô gái x u xí làm sao bi t c Tôi th tìm xem xác nào là xác trí th c xác nào là xác ng i n mày không có gì khác bi t c R i tôi tìm xem xác nào giàu xác nào nghèo c ng ch u không th phân bi t Khi ch t m i ng i u bình ng nh nhau m i th giàu sang phú quí danh v ng b c ti n lúc còn s ng ch là phù vân khi ch t không ai mang theo c gì Th mà lúc s ng ng i ta m u mô tranh dành xâu xé l n nhau th m chí ôi khi gây ra t i ác c ng ch vì nh ng th phù vân ó Nh cha tôi ch ng h n ông s n sàng p m i ch ng ng i v t trên ng i t t i m c tiêu t i th ng c a ông là giàu sang danh v ng Và ông ã t c bây gi ông s ng trong phú quí b c ti n nh ng không thanh th n vì lòng tham không

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1098&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive

  • VNUSPA - Vietnamese American Photographic Association
    c C H S C Website Liên H S truy c p 6350798 announce Login Form Username Password Dang ky Xuân v a n thì Ðông tr l i Nguy n S n 03 13 13 Xuân v a n thì Ðông tr l i Xuân v a n thì Ðông tr l i Th i ti t d o này c ng h i l M i vài ngày tr c n ng m tr i xanh trong p lên 10 d ng Hoa lá cây c ua nhau n y n m i ng i xôn xao m ng ngày Xuân n Thì n y ngày nay tuy t l i r i ngoài tr i u ám l nh gía 10 t i 15 âm Hy v ng tu n t i s không còn tuy t r i n a và s thay th vào ó là nh ng tia n ng m c a ngày u ch m Xuân N u có ai ó v Quê M xin cho tôi g i tia n ng m x này Chúc Cô Chú Anh Ch Em và các b n cu i tu n luôn vui kh

    Original URL path: http://www.vnuspa.org/?act=news&id=1082&pid=87 (2016-04-29)
    Open archived version from archive



  •